Oorspronkelijk gepubliceerd in april 2026.
Beleggen bij mijn bank
Enkele weken geleden kreeg ik een resem telefoontjes en een email van mijn bank. De aanleiding voor de commotie was een termijnrekening die bijna afliep. Ik had het zelf ook al gemerkt. Ik had zelfs al geprobeerd om online op een nieuwe in te tekenen, ondanks de lage rente, zuiver en alleen uit gemakzucht. En omdat het laat was natuurlijk. Maar blijkbaar kan je niet langer online een termijnrekening openen bij mijn bank. Het kan alleen nog via de app. Alles wordt sinds enkele jaren afgeleid naar de app en wie dat niet wil, moet naar het plaatselijk kantoor dat zelden open is, tenzij op afspraak.
Het probleem is niet dat ze niet vriendelijk zijn bij mijn bank. 't Is dat ze niets hebben dat mij interesseert. Ooit probeerde ik er aandelen te kopen maar toen ik de prijzen zag, was het rap gedaan. Twintig EUR (en meer) voor een aankoop op de Brusselse beurs en nog eens 20 EUR (of wederom meer) bij verkoop. Samen met de taksen die de overheid oplegt, moet je aandeel al geweldig in vorm zijn om het spaarboekje te verslaan.
Aandelen zitten al enige tijd niet meer in het aanbod van mijn bank: de 20 euro's waren blijkbaar nog niet genoeg. oor de belegger zijn alleen nog de huisfondsen in voorraad. Mijn bank heeft er meer dan 20 en de lijst wordt steeds langer.
Mijn thuis is waar ...
Maar ik heb een afkeer van huisfondsen. Stel dat je 100 000 EUR in het eerste fonds uit hun "lijst met huisfondsen" wil beleggen. Dat is heel veel geld, maar waarom zou je niet? De beurs brengt meer op dan een spaarboekje -toch op termijn- en het risico is superlaag, want het blijkt een very defensief fonds, daarom staat het als eerste vermeld. Je surft mee op de golven, hoera, en je duikelt niet de dieperik in als de aandelen crashen.
Natuurlijk vragen de knappe koppen die aan het roer zitten van dit fonds een bescheiden tegemoetkoming voor het delen van hun inzichten. Voor dit fonds 1.26% per jaar. Dat is 1260 EUR van uw 100 000, elk jaar opnieuw, MAAR ze doen dit door elke dag een heel klein beetje achter te houden, zodat je er niets van merkt. Samen met de bescheiden 0.09% jaarlijkse bijdrage voor de kost van het investeren zelf (de 20 EUR van daarnet, zeg maar) draag je dus elk jaar 1350 EUR af aan de bank. Maar hoho, daar staat iets tegenover: de bank gaat dat geld van jou immers beleggen.
Wacht, niet te vlug! Er is nog een instapkost, om te vermijden dat iedereen zomaar instapt. Die instapkost bedraagt voor dit fonds 1% van de inleg, zijnde 1000 EUR. Een koopje, want voor andere fondsen is het dubbel zoveel.
Wat leverde je investering in dit fonds nu op? De voorbije 5 jaar gemiddeld -0.18% per jaar. Min 0.18%, dat betekent: nog eens 180 EUR weg, vijf jaar op een rij, dankzij de knappe koppen. Al moet ik eraan toevoegen dat het plaatje op 10 jaar er beter uitziet: op de voorbije 10 jaar zou je jaarlijks gemiddeld +0.19% (190 EUR) rijker zijn geworden. Maar lees nog even voort.
De actuariële rendementen die we hier citeren houden geen rekening met "kosten of taksen". Als je die meerekent (in dit geval: 1% instapkost en 1.32% voor de Belgische staat bij uitstap), zal iemand die 5 jaar geleden 100 000 EUR in dit huisfonds heeft gestoken, vandaag 3000 EUR moeten opleggen om zijn of haar inleg van destijds terug te zien. Ik veronderstel gemakkelijkheidshalve dat de Reynderstaks, zijnde de 30% op de meerwaarde van de obligaties bij uitstap, al verrekend is. Maar ik denk eigenlijk van niet.
Maar het is niet ongewoon dat een defensief fonds op termijn minder opbrengt dan een fonds dat meer risico's durft te nemen met jouw centen. Ik heb het eerste fonds uit de lijst gekozen, maar als ik het gemiddelde neem van alle fondsen van mijn bank, van very defensief tot very dynamisch, dan is de opbrengst de voorbije 5 jaar gemiddeld 1.42% per jaar (mediaan = 1.36%). Doe daar de instapkost af (1 of 2%, al naargelang) en de 1.32% taks bij uitstap, dan heb je op 5 jaar tijd in totaal een kleine 4% extra verdiend. Niet per jaar maar alles samen. Dit bij een inflatie van zowat 20% over dezelfde tijdsspanne. Je bent dus beduidend armer geworden met die huisfondsen. Je hebt bijgedragen aan het verkleinen van de ongelijkheid, zouden de socialisten zeggen.
Van elk een stukje
Drie van de dynamische huisfondsen hebben nog een ander kenmerk dat hen bijzonder maakt: zij beleggen een flink deel van jouw geld niet in zorgvuldig gewikt en gewogen aandelen en obligaties, maar ... in andere huisfondsen van de bank. Eentje doet dat zelfs voor bijna 30% van je inleg. Dat is boerenbedrog: de knappe koppen die zogezegd jouw geld beleggen, besteden hun werk gewoon uit aan collega's. Ze laten er jou wel twee keer voor betalen: een keer voor henzelf en een keer voor hun collega's.
Dat noem ik onethisch beleggen.
Besluit
Ik heb tijdens mijn onderhoud met de 40 jaar jongere "beleggingsspecialist" in de kantoren van mijn huisbank, een nieuwe termijnrekening van 1 jaar geopend, voor het bescheiden bedrag dat net afliep. Ik heb toegelicht waarom en ook, typisch voor een boomer, waarom het daarbij gaat blijven.
Dat had ik tijdens het vorige onderhoud trouwens ook al gezegd.